انسان‌شناسی عرفانی جبران خلیل جبران در مقایسه با سهراب سپهری

نویسندگان

1 دانشیار ،گروه ادیان و عرفان، ,واحد خرم آباد،دانشگاه آزاد اسلامی ،خرم آباد،ایران

2 استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی،واحد خرم آباد،دانشگاه آزاد اسلامی ،خرم آباد، ایران

3 کارشناسی ،گروه زبان انگلیسی ،دانشگاه فرهنگیان، اراک، ایران

چکیده

شناخت انسان از خویشتن خویش از ارکان شناخت­شناسی عرفانی است. جبران خلیل(1883-1931م)  شاعری واجد بارقه­هایی از عرفان، ولی هنوز در آستانۀ معبد خلقت است. با آن­که او تجربه­های ناب یک عارف را از زبان "مصطفی­" باز­گو می­کند، اما گرفتاریش در دام سنّت­ها موجب شده است تا برخی او را در جایگاه عارفان بزرگ ننشانند. سهراب سپهری (1307-1359) نیز شاعری در جستجوی آگاهی، عشق و عاطفۀ در پیوند با عرفان است. عرفان سپهری تفاوت­های ماهوی قابل توجهی با عرفان کلاسیک ایران دارد. او در اشعارش بیشتر به اندیشة عرفانی از نوع خاص بودایی تمایل نشان می­دهد. این نوشتار به شیوۀ توصیفی و تحلیل محتوا نشان می­دهد که هر دو شاعر در بیان عناصر عرفانی و انسانی مانند خودشناسی و عشق، وامدار عرفان کلاسیک اسلامی­اند. عرفان جبران، بر­گرفته از روح تصوف شرقی، با صبغه­هایی از "­کتاب مقدس­" و متأثر از ادبیات غرب و شخصیت عیسی(ع) است؛ حال آن­که سهراب سپهری متأثر از تصوف هند و ایرانی با پس زمینه­ای از ناتورالیسم و متمایل به مکتب انسان­مدارانۀ بودایی می­باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Mysticism Anthropology of Jibrȃn khalil Jibrȃn compared to Sohrȃb Sepehriy

نویسندگان [English]

  • ali fathollahi 1
  • farshad miraie motlagh 2
  • yasin fathollahi 3
1 department of religions and mycticism-litrature faculty- azad islamic univercity -khorramabad branch-khorramabad-iran
2 Assistant Professor,Persian Iiterature. UniversityIslamic Azad Khorramabad, Iran
3 English Departent/teachers university / Arak
چکیده [English]

The epistemology of self-knowledge in mysticism is one of the pillars of mystical epistemology. Gibran Khalil (1883-1931) was a poet with mystical elements, but he is still on the threshold of the temple of creation. Although he recounts the pure experiences of a mystic in the words of Mustafa, his entanglement in traditions has led some to not consider him among the great mystics. Sohrab Sepehri (1307-1359) is also a poet in search of awareness of love and emotion in connection with mysticism. Sepehri's mysticism has significant differences from classical Iranian mysticism. He shows more inclination towards a special type of Buddhist mysticism in his poetry. This writing shows that both poets express mystical and human elements such as self-knowledge and love, which are characteristic of classical Islamic mysticism. Gibran's mysticism is derived from the spirit of Eastern Sufism, with influences from the Bible and Western literature and the character of Jesus (AS). On the other hand, Sohrab Sepehri is influenced by Indian and Iranian mysticism with a background in naturalism and a tendency towards the humanistic school of Buddhism.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mystical Anthropology
  • Gibran Khalil Gibran
  • Sohrab Sepehri
احمدیان، حمید، جعفری­زاده، عالیه(1391) دین و تکثرگرایی دینی نزد جبران خلیل جبران و سهراب سپهری، ادبیات تطبیقی(ادب و زبان نشریه دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه کرمان) دوره 3 شماره 6، ص31-54.
امین پور، قیصر (1386). سنت و نوآوری در شعر معاصر، تهران: انتشارات علمی فرهنگی.
برزگر، مسیحا (1382). زبان فرشتگان ­(­شرحی بر پیامبر جبران خلیل جبران­)­، چاپ اول، تهران: انتشارات نگارستان­.
پاشائی، ع (1368). بودا، چاپ چهارم، تهران: انتشارات مروارید.
ترابی، ضیاءالدین (1377). سهرابی دیگر، تهران: انتشارات آذین.
جبران ، خلیل جبران (1377).گفتار­های عرفانی، ترجمه آرمان بام دژ فرد، تهران: انتشارات بهسام.
جبران ، خلیل جبران (1382ب). سکوت من سرود است، ، ترجمه حیدر شجاعی، چاپ سوم، تهران: نشر پژوهش دادار.
جبران، خلیل جبران (1379).پیامبر، ترجمه­ دکتر حسین الهی قمشه­ای، چاپ چهارم، تهران: انتشارات روزنه.
جبران، خلیل جبران (1382الف).دیوانه و خدایان زمینی، ترجمه حیدر شجاعی، چاپ چهارم، تهران: نشر پژوهش دادار.
جبران، خلیل جبران (1382ج). ماسه و کف، ترجمه حیدر شجاعی، چاپ اول، تهران: نشر پژوهش دادار.
جبران، خلیل جبران (1383الف).عاشقانه­ها­(­گزیدة آثار1­)­ سهیل بوشروی، ترجمه مسیحا برزگر، تهران: انتشارات کتاب خورشید.
جبران، خلیل جبران (1384الف). بال­های شکسته، ترجمه مهدی سرحدی، چاپ اول، تهران: نشر سه کلید.
جبران، خلیل جبران (1384ب). مسیح فرزند انسان، ترجمه مهدی سرحدی، تهران: نشر سه کلید.
جبران، خلیل و ماری هاسکل (1383). دلواپس شادمانی تو هستم، ترجمه مجید روشنگر، چاپ دوم، تهران: انتشارات مروارید.
جبران،خلیل جبران (1383ب). جاودانه­ها­(­گزیدة آثار 2­)­سهیل بوشروی، ترجمه مسیحا برزگر، تهران: انتشارات کتاب خورشید.
حسینی، حسن (1368). بیدل، سپهری و سبک هندی، تهران: انتشارات سروش، چاپ دوم.
سپهری، پریدخت (1382). سهراب مرغ مهاجر، تهران: انتشارات طهوری.
سپهری، سهراب (1375). هشت کتاب، چاپ شانزدهم، تهران: کتابخانه طهوری.
طاهری، علی و سمیرا جدیدی(1391). بررسی تطبیقی عشق و عرفان در اندیشۀ سهراب سپهری و جبران خلیل جبران، سال هشتم، شماره 31 فصلنامۀ تخصصی ادیان و عرفان، 280- 304.
عابدی، کامیار(1379). زندگی وشعر سهراب سپهری از مصاحبت آفتاب، چاپ چهارم، تهران: نشرثالث.
الفاخوری، حنا (1368). تاریخ ادبیات زبان عربی، ترجمه عبدالمحمد آیتی، چاپ دوم، تهران: انتشارات توس.
قدوسی، کامران(1387). بررسی طبیعت­گرایی عارفانه در آثار سهراب سپهری و جبران خلیل جبران، فصلنامه ادبیات تطبیقی شماره 6، ص 135-148.
قندیل­زاده، نرگس(1388). جبران، دایرۀ المعارف بزرگ اسلامی، تهران: انتشارات دابا.
لنگرودی، شمس (1381الف). تاریخ تحلیلی شعر نو، جلد اول، تهران: نشر مرکز.
لنگرودی، شمس (1381ب). تاریخ تحلیلی شعر نو، جلد دوم، تهران: نشر مرکز.
لنگرودی، شمس (1381ج). تاریخ تحلیلی شعر نو، جلد سوم، تهران: نشر مرکز.
مجتبائی، فتح الله. (1348). شهرزیبای افلاطون و شاهی آرمانی در ایران باستان، تهران: انتشارات انجمن فرهنگ ایران باستان.
مولوی، جلال الدین محمد. (1362). مثنوی معنوی، تصحیح نیکلسون ، تهران: انتشارات امیرکبیر.
نفیسی، سعید.(1371). سرچشمه تصوف در ایران، تهران: انتشارات فروغی.
ولفگانگ شومان، هانس(1390). آئین بودا (طرح آموزه­ها و مکتب­های بودایی) ترجمۀ ع. پاشایی، تهران: نشر فیروزه.
یاحقی، محمد جعفر (1375). چون سبوی تشنه، تهران: جامی.